Khái niệm Pollyannaish không chỉ là một thuật ngữ tâm lý mà còn mở ra góc nhìn giáo dục về sự lạc quan. Qua các tác phẩm văn học thiếu nhi kinh điển, người đọc có cơ hội suy ngẫm về giá trị của tư duy tích cực trong học tập và cuộc sống.
Thuật ngữ “Pollyannaish” bắt nguồn từ cuốn sách “Pollyanna” của Eleanor H. Porter – câu chuyện về một cô bé mồ côi luôn chơi “trò chơi vui vẻ”, tìm ra điều đáng mừng trong mọi hoàn cảnh, dù là khó khăn nhất. Chính tinh thần ấy đã khiến Pollyanna trở thành biểu tượng của lòng yêu cuộc sống, nhưng cũng giải thích cho việc tên cô được dùng để chỉ kiểu người lạc quan quá mức.
Trong tâm lí học, “Pollyannaish” dùng để chỉ xu hướng lạc quan thái quá, luôn nhìn vào mặt tích cực của mọi việc, đôi khi đến mức bỏ qua cả những khó khăn, đau khổ thực sự.
Pollyanna không phải là cô bé mồ côi duy nhất có tính cách tích cực trong văn học thiếu nhi. Ta có thể bắt gặp những nhân vật tương tự trong hàng loạt tác phẩm kinh điển:
? ????? (1880) – Johanna Spyri
? ??????? ?̛̉ ????? ???̣? ???̂́? ??̆́?? (1903) – Kate Douglas Wiggin
? ??̂?? ?ℎ?́? ?ℎ?̉ (1905) – Frances Hodgson Burnett
? ???? ??́? đ?̉ ??̛?̛́? ?ℎ?́? ?ℎ?̀ ???ℎ (1908) – Lucy Maud Montgomery
? ????????? (1913) – Eleanor H. Porter
? ????? ?̛̉ ????? ???̣? ???̆?? ??? (1923) – Lucy Maud Montgomery
Có thể thấy, các tác phẩm này ra đời ở thời điểm rất gần nhau. Dường như hình tượng “cô bé bất hạnh nhưng luôn yêu đời” đã trở thành một “mốt” của thời đại ấy. Khi xã hội bước vào giai đoạn nhiều biến động, con người cần những câu chuyện mang lại sự an ủi, hy vọng và niềm tin.
Nhận định về “Pollyanna”, bài báo “Pollyanna by Eleanor H. Porter: Revisiting the Eternal Optimist” viết rằng:
“Dù cuốn sách có phần ủy mị, đôi khi khá ‘sến’, thông điệp tích cực và an ủi của nó rõ ràng đã chạm đến độc giả khi những dấu hiệu của Thế chiến thứ nhất đang đến gần. Độ nổi tiếng của cuốn sách tăng vọt trong suốt những năm chiến tranh. Cuốn sách bán chạy ngay lập tức. Báo chí đưa tin rằng không lâu sau khi xuất bản, sách đã bán được hơn 150.000 bản, và tác giả – bà Eleanor H. Porter ở Cambridge, Massachusetts – nhận được vô số thư cảm ơn từ độc giả. Chỉ trong vòng một năm, số sách bán ra đã đạt mốc một triệu bản. Tiếp nối thành công đó, phần hai “Pollyanna Grows Up” được xuất bản vào năm 1915.”
Từ góc độ giáo dục, Pollyannaish đặt ra câu hỏi quan trọng về tư duy tích cực trong học tập. Việc nuôi dưỡng sự lạc quan giúp trẻ hình thành kỹ năng sống cho học sinh, tăng khả năng thích nghi và vượt qua khó khăn.
Tuy nhiên, giáo dục hiện đại cũng nhấn mạnh sự cân bằng. Giáo dục cảm xúc cho trẻ không chỉ dừng lại ở việc khuyến khích nhìn vào mặt tốt, mà còn giúp trẻ nhận diện và đối diện với cảm xúc tiêu cực một cách lành mạnh. Đây chính là nền tảng của phát triển tư duy cho trẻ trong bối cảnh mới.
Ở góc nhìn rộng hơn, việc đọc các tác phẩm này còn góp phần xây dựng văn hóa đọc cho trẻ em, giúp các em hiểu sâu hơn về con người và xã hội.
Tags: giáo dục cảm xúc, kỹ năng sống cho học sinh, phát triển tư duy, Pollyanna, tư duy tích cực, văn hóa đọc, văn học thiếu nhi
